Sữa đậu nành: Công dụng, cách uống và lưu ý

1. Công dụng của sữa đậu nành: Đậu nành là nguồn dinh dưỡng dồi dào, thường được chế biến thành sữa uống hàng ngày. Sữa đậu nành có thể kết hợp với ngũ cốc, ca cao để làm thức ăn cho trẻ em, người bệnh tiểu đường, gout, thấp khớp, người mới ốm dậy hay lao động quá sức. Sữa còn chứa vitamin A, B1, B2, D, PP, K, F và men tiêu hóa. Isoflavone trong sữa đậu nành giúp cân bằng estrogen ở phụ nữ, phòng chống loãng xương, ung thư vú và cải thiện cholesterol ở nam giới. Protein thực vật trong sữa đậu nành ít gây dị ứng hơn sữa bò và còn giúp giảm lượng canxi đào thải qua thận. Sữa đậu nành cũng là lựa chọn tốt cho người không dung nạp lactose. Chất chống oxy hóa và acid béo omega-3, omega-6 giúp chống lão hóa da, cải thiện lưu thông máu và huyết áp. Sữa đậu nành còn hỗ trợ dưỡng trắng da, nuôi dưỡng tóc khỏe mạnh. Khi uống, sữa đậu nành giúp giảm cân nhờ lượng đường thấp, acid béo không bão hòa đơn ức chế hấp thu chất béo và cung cấp chất xơ tạo cảm giác no lâu.

2. Uống sữa đậu nành như thế nào là tốt? Theo bác sĩ Hồ Thu Mai, lượng sữa đậu nành uống hàng ngày tùy thuộc vào thể trạng và nhu cầu. Thông thường, 200g đậu nành làm được 1.5 lít sữa, mỗi người nên uống 2 lần/ngày, mỗi lần 250ml. Chuyên gia dinh dưỡng Kanzaki Tomoko gợi ý có thể uống sữa đậu nành bất kỳ lúc nào, nhưng tốt nhất là vào hai thời điểm: sau bữa sáng để cơ thể dễ hấp thu dưỡng chất và hỗ trợ tiêu hóa; và 1-2 tiếng trước khi đi ngủ để cơ thể hấp thu Isoflavones, kiểm soát tái tạo mỡ, hỗ trợ giảm cân. Sữa đậu nành tốt cho phụ nữ và trẻ em (từ 1 tuổi), có thể dùng thay thế một phần sữa động vật nhưng không nên thay thế hoàn toàn. Sữa đậu nành phải được nấu chín kỹ, tránh uống sống vì có thể gây ngộ độc. Khi nấu, nên mở nắp vung để chất độc bay hơi. Không đun sữa đậu nành với trứng gà vì có thể ảnh hưởng đến hấp thu dinh dưỡng. Không uống sữa đậu nành khi đói, nên uống sau bữa sáng 1-2 giờ.

3. Một số lưu ý khi uống sữa đậu nành: Không nên uống quá nhiều sữa đậu nành cùng lúc vì có thể gây khó tiêu, trướng bụng, tiêu chảy. Tránh dùng chung với đường đỏ vì axit hữu cơ trong đường đỏ kết hợp với protein trong sữa đậu nành sẽ tạo kết tủa, làm hỏng dinh dưỡng. Không đựng sữa đậu nành trong bình giữ nhiệt vì có thể làm bong tróc lớp tráng men, đồng thời sữa dễ biến chất sau 3-4 giờ bảo quản ở nhiệt độ thường. Người thể chất suy hàn nên thận trọng khi dùng vì sữa đậu nành có tính hàn. Tránh ăn cam, quýt trước hoặc sau khi uống sữa đậu nành 1 giờ vì có thể gây kết tủa ở ruột non, ảnh hưởng tiêu hóa. Khi uống sữa đậu nành thường xuyên, cần chú ý bổ sung kẽm.

4. Nam giới uống nhiều sữa đậu nành có tốt không? Nhiều người lo ngại sữa đậu nành ảnh hưởng đến sức khỏe sinh sản nam giới. Tuy nhiên, các nghiên cứu cho thấy sữa đậu nành không tác động tiêu cực đến sản xuất testosterone khi dùng điều độ, thậm chí có thể giảm nguy cơ ung thư tuyến tiền liệt. Sữa đậu nành chỉ có nguy cơ ảnh hưởng đến chất lượng tinh trùng hoặc tình trạng cương dương khi dùng liều rất cao (trên 3-4 ly/ngày) hoặc dưới dạng tinh chất cô đặc. Tuy nhiên, những ảnh hưởng này mới chỉ quan sát ở chuột và khỉ, chưa có bằng chứng cụ thể trên người.